Jak zadbać o bezpieczeństwo pracy w pobliżu instalacji elektrycznej?

12 czerwca 2023

Przewody energetyczne – czy zawsze są niebezpieczne?

Wielu pracownikom, podczas robót prowadzonych w pobliżu przewodów elektrycznych i energetycznych, zapala się przysłowiowa lampka ostrzegawcza. To bardzo pożądany odruch, który może ograniczyć ilość wypadków. Jednak nie każdy przewód elektryczny stanowi zagrożenie. Warto sprawdzić, czy instalacja jest podłączona do sieci. Jeśli została czasowo odłączona i nie przebiega przez nią prąd elektryczny, standardowe niebezpieczeństwa nie występują.

W pozostałych przypadkach prace prowadzone w pobliżu przewodów i elementów instalacji elektrycznej są uznawane za niebezpieczne. Zagrożenie jest większe na budowie, gdzie sieć nie jest jeszcze odpowiednio zabezpieczona. Nierozważne prowadzenie robót w pobliżu gotowych instalacji domowych i stosowanych w obiektach użytkowych też podnosi stopień niebezpieczeństwa.

Wszelkie prace w pobliżu instalacji elektrycznej powinni prowadzić wykwalifikowani specjaliści. Minimum to aktualne uprawniania SEP. Do pracy bezpośrednio na sieci lub w jej pobliżu, trzeba stosować certyfikowane narzędzia dla elektryków, a także odzież ochronną. Każda czynność musi być prowadzona zgodnie z instrukcjami eksploatacji urządzeń.

Prace wysokościowe w pobliżu instalacji elektrycznej – wyznaczenie strefy niebezpiecznej

Niebezpieczeństwo pracy w pobliżu sieci energetycznych występuje także podczas czynności wykonywanych na wysokości. Dotyczy to przewodów sieciowych prowadzonych na słupach na zewnątrz budynków. Do niebezpieczeństwa może dochodzić w czasie pracy na zwyżkach, podestach ruchomych i podnośnikach.

Zagrożenie w takich warunkach występuje tylko w określonych strefach niebezpiecznych. Jest to odległość w poziomie liczona od przewodów do miejsca prowadzenia pracy. Niebezpieczna przestrzeń wyznaczana jest na podstawie napięcia, jakie występuje na danym odcinku sieci. Odległości dla poszczególnych typów sieci wyglądają następująco:

• napięcie do 1 kV – 3 metry;
• napięcie do 15 kV – 5 metrów;
• napięcie do 30 kV – 10 metrów;
• napięcie do 110 kV – 15 metrów;
• napięcie powyżej 110 kV – 30 metrów.

Zasady BHP w strefie niebezpiecznej

Niektóre prace muszą być prowadzone w strefie niebezpiecznej, co jednak wymaga zastosowania się do szczególnych środków ostrożności. Przede wszystkim należy ustalić termin i zakres prac ze spółką dystrybucyjną zarządzającą danym odcinkiem sieci. Może się okazać, że w interesującym nas miejscu istnieje szansa na odłączenie napięcia, co ułatwi prowadzenie robót.

Miejsce prowadzenia prac należy wygrodzić i oznakować. Maszyna do prac wysokościowych nie może znajdować się bezpośrednio pod linią przewodów. Zaleca się zastosowanie minimalnych odległości od słupów energetycznych. W przypadku słupów drewnianych jest to 9 metrów, a przy słupach betonowych 15 metrów. Należy zastosować osłony zabezpieczające przed porażeniem. Pracownicy działający w strefie niebezpiecznej muszą mieć też niezbędne przeszkolenia i uprawnienia nadane przez Urząd Dozoru Technicznego.

Jak zwiększyć bezpieczeństwo pracy w pobliżu przewodów energetycznych?

Ryzyko wynikające z pracy w pobliżu instalacji elektrycznych można znacznie ograniczyć. Jednym z niezbędnych czynników jest dobór i przeszkolenie pracowników. Warto zainwestować w dodatkowe szkolenia i instrukcje środowiskowe, prowadzone przez inspektorów BHP. Pracownicy muszą sobie zdawać sprawę z ryzyka i mieć przygotowane instrukcje postępowania. Do obsługi maszyny wysokościowych należy wybierać pracowników doświadczonych.

Przy pracach w obrębie sieci niezbędny jest specjalistyczny sprzęt. Dotyczy to nie tylko narzędzi ręcznych, osłon i środków ochrony osobistej. Także urządzenia do prac wysokościowych muszą być dobrane z myślą o planowanych pracach. Warto sięgnąć po podnośniki koszowe i podesty ruchome dostosowane parametrami do charakteru pracy.

W tym przypadku lepiej zastosować nowoczesne urządzenia ruchome. Takie oferuje firma GUTLIFT. W zależności od potrzeb i zakresu prac można wybrać maszyny o rozmaitym zasięgu, napędzie i sposobie sterowania. Urządzenia do prac wysokościowych dostępne są także na wynajem. To ułatwi prowadzenie konkretnych zadań i ograniczy wydatki związane z ich realizacją.